تالداڭىز قولفون فورماسىنا ءوتۋ | كومپيوتەر ءتۇرىن جالعاستى ارالاۋ

كورۋ: 630|جاۋاپ: 0

قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ

[جالعانىمدى كوشىرۋ]

23

تاقىرىپ

1

دوس

149

ءنومىر

جاس تالاپ

Rank: 2

جولدانعان ۋاقىتى 2015-9-9 21:32:56 |بارلىق قاباتتى كورسەتۋ
قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ
           
توقتاۋباي ماكەباي ۇلى
قوي جىلىنىڭ 9- ماۋسىم استانا بەيجىڭدى بەتكە العان الىپ قۇس جەردەن باياۋ كوتەرىلە بەردى، شۇعىلا جورنالى مەكەمەسىنىڭ ورىنباسار باستىعى اقبوكەن ىيمانبەك ۇلى، قۇمىل القابى جۇرنالىنىڭ باس رەداكتورى ءبىيقابىل تولەگەن ۇلى ۇشەۋمىز تۇسكى ساعات بىردەن قىرىق مينوت وتكەندەگى ۇشاقتىڭ ارقاسىنا جارماستىق، باعىتىمىز استانا بەيجىڭ قالاسىنداعى لۋشۇن ادابيەت يىنيسيتوتى، بۇل جولعى شينجياڭ جازۋشىلار قوعامىنىڭ تالداۋىمەن 18- كەزەكتى لۋشۇن ادەبيەت يىنيسيتوتىنىڭ از ۇلت قالامگەرلەرىن تاربىيەلەۋ كىلاسىنا شىنجاڭنان توعىز قازاق، ءۇش قىرعىز، ءۇش مۇڭعۇل جالپى 15 قالام يەسى باراتىنىمىزدان قۇلاقدارمىن، قالعان قالامگەرلەردەن نۇربولات ءابدىقادىر ۇلى بىزدەن ءبىر-ەر كۇن بۇرىن بارىپ العانىن ۇنحاتتاعى جولدامالارىنان ۇعىپ بىلگەمىز، قۇلجاقالاسىنان اقىن مۇرات اۋەس، التايدان اقىن قۋانىش دالەي، جازاۋشى، اۋدارماشى قادىيلا نۇرعالي قىزى، شاۋەشەك قالاسىنان جاس قالامگەر سىيپات قازىكەن ۇلى بۇگىن تاڭەرتەڭ بىزدەن بۇرىن اسپان اياسىنا كوتەرىلگەنىن بىلەمىز. شونجىدان قاسەن اۋباكىر بىزدەن ءبىر ساعات بۇرىن اسپانعا كوتەرىلدى. اق باس تاۋلار، جاسىل جازيرالارمەن بايابان سار دالا بارا-بارا جەر قاريتاسىنا ۇقساي بارىپ، ءبىر قابات بۇلت استىندا قالقالانا بەردى، بۋىرقانعان بۇلتتاردان قالىپتاسقان عاجايىپ كورىنىسكە تاڭدانا تامسانا تەلمىرەسىڭ. ول ءبىردە وركەشتەگەن تەڭىز تولقىنىن ەلەستەتسە، ءبىردە تونىپ كەلە جاتقان ماقۇلىققا ، ءبىردە اسقار تاۋلارعا، ەندى ءبىردە تولىقسىعان توعايعا ۇقسايدى، كەزىندەىگى شالعىندى بەتكەيدە مال قايىرىپ ءجۇرىپ، ۇشىپ وتكەن ۇشاقتىڭ داۋىسىن ەستىگەندە، كۇن سالا شوكىم-شوكىم ۇلپا بۇلتتارى قالىقتاعان كوك اسپانعا تەلمىرەتىنبىز، داۋىسى توبەڭنەن شىققانمەن داۋىسىنان الدە اقايدا وزىپ كەتكەن باۋىرى كۇنگە شاعىلىسقان كۇمىس رەڭدەنگەن ۇشاقتى ازەر تاۋىپ تەلمىرە قاراۋشى ەدىم، شىركىن انانىڭ ىشىندە كىمدەر كەتىپ بارادى ەكەن؟ كۇندەردىڭ بىرىندە مەندە وسى ۇشاققا وتىرىپ مىناۋ گۇل جامىلعان دالا توسىنەن ۇشىپ وتسەم اۋ شىرشىن. سوندا مىناۋ قاپتالدا قوي قايىپ جۇرگەن اكەم، ورەگە قۇرتىن جايىپ جۇرگەن شەشەم كۇن سالا قاراپ انە ءبىزدىڭ ۇلىمىز وتىرعان ۇشاق كەتىپ بارادى دەپ قولىن بۇلعاسا، دەگەن قىيالدار كەشەتىنمىن. ادامنىڭ شىرىن قىيالى شىنايى كىرسىز كوڭىلدەن تۋسا ريالعا اينالاتىن سىياقتى. مىنە سول قىيالىمداعىداي مىناۋ تۋعان ەلدىڭ اسپانىندا قالىقتاپ كەلە جاتىرمىن، يا ماعان قانات بەرىپ قالىقتاتىپ كەلە جاتقان قاسىيەتتى قازاقتىڭ قارا ولەڭى. بۇل يمانداي شىندىق، مەن نە ءبارى ەكىنشى كىلاس قانا تاۋىسىپ وقىعام، جانۇيامىز مالشىلىقتا وندا بۇگىنگىدەي جاتاقتى مەكتەپ قىيالعادا كىرمەيتىن كەز، ءۇشىنشى كىلاستى تاستاپ، ءتورتىنشى كىلاستىڭ ءبىرىنشى ماۋسىمىن، بەسىنشى كىلاستىڭ ەكىنشى ماۋسىمىن اتتاپ وقىپ، بەسىنشى كىلاستى بىتىرمەي مەكتەپتەن قول ۇزدىمدە شوپان تاياعىن قولعا الىپ شىعا بەردىم، اكەم مارقۇم كەلەر ماۋسىمدا وقۋىمدى قۋزاعانىمەن مەنىڭ قۇلىقسىزدىعىمدى كورگەسىن ەركىمە كونگەن، ول كەز وقۋدىڭ قادىرى كەتىپ تۇرعان مەزگىل ەدى عوي، سودان باستاپ ءبىر جاققا بارسا قولىنا تۇسكەن كىتابىن ماعان الا كەلەتىن، اتىرەتكە بارسا كەڭسەدەگى گازەت جورنالداردى جىيىپ الىپ كەلەتىن، مەن سونىڭ ءبىرىن قويماي وقىيتىنمىن، قالاي ەكەن وقۋدان قول ۇزسەمدە ادەبيەت دەيتىن وسىناۋ اسىل ونەرگە ولەردەي قۇشتار بولدىم، راديودا وقىلعان ولەڭدەردى جاتتاپ الىپ وزىمدە سوعان ەلىكتەپ ولەڭ جازاتىنمىن، مالمەن جەردى جەكەگە بەرگەن جىلى وندىرىس قىستاعىنا ءتۇستىم، ەگىن ەگىپ كورمەگەن قىر بالاسى وعاندا ۇيرلەسە باستادىم، اقىن جازۋشىلارمەن ۇيىرلەسىپ ءوزىمنىڭ شىيمايلاعان ەستەلىك داپتەرلەرىمدى كورسەتتىم، ءوستىپ ءجۇرىپ االعاشقى ولەڭدەرىم گازەت جورنالداردا جاريالانا باستادى، وسىلايشا ەل نازارىنا ءىلىنىپ 1990 – جىلى ساۋان اۋدانى بورتىنكە اۋىلدىق حالىق ۇكىمەتى مەنى اپارىپ بورتىنكە اۋىلدىق مادەنيەت وتاۋىنىڭ ۋاقىتتىق قىزمەتكەرى ەتىپ ورنالاستىردى، ولەڭگە ونەرگە دەگەن قۇشتارلىق مەنى سول ارادا ماڭگىلىك تۇتقىن ەتىپ الىپ قالدى. ۇيتكەنى ول كەزدە مادەنيەت وتاۋىندا قازاق تىلىندە شىعاتىن گازەت جورنال تولىق، مادەنيەت وتاۋىنىڭ كىتاپقاناسىندا سول كەزدە شىققان ادەبي كىتاپتار دەرلىك بار ەدى. مەن بولماشى عانا ەڭبەك اقىمەن، اۋىلمەن  وسى مادەنيەت وتاۋىنىڭ اراسىنداعى ءتورت كىيلومەتىر جولدى، ونبەس جىل بارىپ كەلىپ جاياۋ باستىم، سول كەزدە مەنىڭ اۋىلمەن قىستاق اراسىنداعى ون بەس جىل باسقان جولىمدى ەسەپەتەپ شىققان قۇرداستارىم دەمالىسپەن مەرەكە كۇندەرىن شىعارعاندا 75 مىڭ كيلومەتىر جول باسىپ ءوزىن ازات ەتە الماعان اقماق دەپ كۇلىسەتىن، 2008-جىلعا كەلگەندە مەنىڭ ۇزاق جىلدىق جاپالى ەڭبەگىمدى كورگەن سول كەزدەگى ساۋان اۋدانىنىڭ اكىمى نۇرجۇما جاقاي ۇلى ءبىر ءىشتان بەرىپ، وسى ورنىمدا ءوزىم سۇيەتىن مادەنيەت كاسىبىمەن شۇعىلدانىپ، ادەبيەت ايدىنىندا ەركىن قالام سىلتەۋىمە وراي جاراتىپ بەردى، اينالايىن قاسىيەتتى قارا ولەڭ، وسىلايشا مەنى ەل نازارىنا ءىلىپ، كەشەگى اق تاياقتى شوپاندى قالام العان اقىنعا اينالدىرىپ ەسىكتەگى باسىمدى تورگە اكەلىپ، ەڭىستەگى تاسىمدى ورگە قاراي دومالاتتى. مىنە بۇگىن الىپ قۇستىڭ ارقاسىنا مىنگىزىپ استاناعا قاراي الىپ ۇشىپ كەلە جاتقاندا قازاعىمنىڭ قاسىيەتتى قارا ولەڭىنىڭ ارقاسى، ول بولماسا مەنى كىم تاىر ەدى؟ يا، وسىناۋ ونەر ولكەسىنە ات باسىن بۇرىپ جىر ازابىن تارتىپ ەلمەن جۇرتىما ءسوز ساراسىن ۇسىنباسام وسى ونەردى ولە سۇيمەسەم باياعى قاراعايلى قاپتالدا اسسپاننان ۇشىپ وتكەن ۇشاقتارعا كۇن سالۋمەن ءالى كۇنى جامباستاپ جاتار ەدىم-اۋ قاراعايلى قاپتالدا. ومەنىڭ جان جۇرەگىم قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ! ءبىز كۇنگە قاراي سامعاپ، كۇن بىزگە قاراي ۇشۋدا. كوك جۇزىندە ءۇش جارىم ساعات سامعاعاننان كەيىن استانا ايالى الاقانىن توسا بەردى، لۋشۇن ادەبيەت يىنيسيتوتىينىڭ اينەك ەسىگى باياۋ سىرعىپ اشىلا بەرە، الدىمىزدا قاعىندا ءبىر ءداۋىردىڭ مۇڭى بار لۋشۇن مىرزانىڭ مىس ءمۇسىنى نازارىمىزدى ەرىكسىز وزىنە بۇردى، ەسىمە لۋشۇن مىزانىڭ «جولاۋشى» دەگەن شىعارماسىنداعى، بەيۋاقتا كەلگەن جولاۋشىنىڭ ءۇي يەسىنە-«اقساقال سوگە جامانداماڭىز ءبىر كەسە سۋ سۇراپ ىشەيىن- دەپ كەلدىم»- دەيتىن دىيالاوگى ورالا بەردى، يا مەندە ءبرىشىنى سۋ، ءبىلىم سۋىن سۇراپ ىشەيىن دەپ كەلىپ تۇرعان جوقپىنبا لۋشۇن مىرزا؟ مەكتەپتىڭ بەس قاباتتىق عىيماراتىنان 201- ءۇي مەنىڭ ءبىر ايلىق تۇراعىما بەرىلدى، تەلەۆيزور كومپيۋتەر، مونشا اۋا تەڭشەگىشىنە دەيىن ساقاداي ساي، قالامگەرلەردىڭ جاسامپازدىقپەن شۇعىلدانۋىنا قولايلى بولۋ ءۇشىن ءبىر قالامگەرگە بىردەن بولمە ورنالاستىرىپتى. وسىلايشا كەزىندەگى قازاقتار قانبالىق دەپ اتاعان قاسىيەتتى بەيجىڭنىڭ قۇشاعىنداعى ءبىر ايلىق ۇيرەنۋ ساپارىمىز باستالىپتا كەتتى. 10- ماۋسىم وقۋباستاۋ سالتى وتكىزىلدى، لۋشۇن ادەبيەت يىيسيتوتىنىڭ باستىعى جىيدىيماجا ورىنباسار باستىعى ۋاڭ شۋاندار كەلىپ قاتىناسىپ ماڭىزدى سوزدەر سويلەپ قاتىستى تارتىپ تۇزىمدەر ءتۇسىندىرىلدى، ۇيرەنۋىمىزدىڭ تابىستى بولۋىن تىلەدى. ءار كۇنى ەكى جارىم ساعات ساباق وتىلەدى قالعان ۋاقىتتا بوس بولدىق. بۇل ۋاقىتتار ءبىزدىڭ وسىناۋ بايىرعى قالانى ەمىن ەركىن ارالاپ وزىق وركەنيەتىمەن تانسۋىمىزعا تاپتىرماس وراي بولدى. ەكى جارىم ساعاتتىق ساباقتان باسقا ۋاقىتتىڭ بارىندە قالامگەرلەردى وسىناۋ بايىرعى قالانى ءوز ەركىمەن ارالاپ وي ءتۇيسىن دەگەنى بەلگىلى، ءبىزدىڭ الدىمەن بارعانىمىز ورتالىق ۇلتتار باسپاسى بولدى، باسپانىڭ جاۋاپتىسى باقىتبەك توقتاسىن ۇلى باسپانىڭ وتكەن كەتكەنىمەن تانىستىرىپ ءوتتى. ۇلتتار باسپاسى 1953-جىلى 15-قاڭتاردا از ۇلتتار ءۇشىن قىزمەت اتقاراتىن مەملەكەت دارەجەلى باسپا ورنى بولىپ بەيجيڭدە قۇرىلپتى. پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ ۇلتتار باسپاسىن قۇرۋى جاڭا جۇڭگونىڭ مادەنيەت ىستەرىندەگى تىڭ باستاما سانالادى. ۇلتتار باسپاسى موڭعۇل، زاڭزۋ، ۇيعۇر، قازاق، چاۋشيان، حانزۋ قاتارلى التى ۇلت تىلىندە ماركسيزم-لەنينيزم كلاسسيك شىعارمالارىنان، ماۋ زىدۇڭ، دىڭ شياۋپيڭ تاڭدامالى شىعارمالارىنان، پارتيا مەن مەملەكەتتىڭ ماڭىزدى حۇجاتتارىنان، از ۇلت وقىرماندارىنىڭ قاجەتىنە سايكەسەتىن ەگىن مالشارۋاشىلىق عىلىم تەحىنيكالىق باسىلىمداردان تارتىپ اقىن جازۋشىلاردىڭ ءداۋىردىڭ سىنىنان وتەتىن تۋىندىلارىنا دەيىن باسپادان شىعارىپ ۇشان تەڭىز رۋقاني بايلىق جاراتىپ كەلە جاتىر ەكەن. كەتەردە مەن الا بارعان «ايلىءتۇن» اتتى كىتابىمدى قول ەكى تاپسىردىم. ەكىنشى رەت ات تۇمسىعىن تىرەگەنىمىز بەيجىڭ قالاسىنىڭ شاۋياڭ باتىس باقشاسىنا تۇرعىزىلعان قازاق حالقىنىڭ عۇلاما اقىنى، اقىلمانى الەم تانىعان الىپ اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ەسكەرتكىش ءمۇسىنى بولدى. ۇلتتار ادەبيەتى جورنالىنىڭ رەداكتورى ءمىينار نۇرلاززات قىزىنىڭ تەلەپونداعى سىلتەگەن باعىتمەن بارىپ كولىكتەن تۇستىك، ءمىينار ايتۋلى جەردەن ءبىزدى توسىپ الىپ ۇلى تۇلعانىڭ ءمۇسىنى تۇرعان باقشاعا باستاپ اپادى، ويلى كوزبەن كوكجىيەككە قادالا كوز سالىپ تۇرعان عۇلامانىڭ وبىرازى ورمانمەن كومكەرىلگەن سايا باقتاعى كولگە تۋ سىرتىن بەرىپ ورىن الىپتى،  بۇل ارادا تاعىدا ادامزات اقىل پاراساتىمەن بەيبىتشىلىگىنە ۇلەس قوسقان نار تۇلعالاردىڭ مۇسىندەرى ورىناتىلىپتى، ابايدىڭ قىيعاش قارسىسىندا گارسىيا ماركەستىڭ تۇلعاسى تۇر، مىڭمەن جالعىز الىقسان ۇلى تۇلعانىڭ رۋقى بالكىم ەندى ەش قالعىزدىق تارتپايتىن شىعار، مىيليارتدىڭ استاناسىنان ويىپ ورىن العان ويشىلدىڭ تاس ءمۇسىنىنىڭ قاسىندا سۋرەتكە ءتۇسىپ ەستەلىك قالدىردىق، مىنە بۇل بارعاننان كەيىنگە ەڭ ماعىنالى وتكىزگەن دەمالىس ۋاقىتىمىز بولدى. كەلەسى كۇنگى نەمەسە 13 – شىلدە كۇنگى دەىمالىسىمىزدا ەرەكشە ماعىنالى ءماندى بولدى، بۇل كۇنى جۇڭگو كوريا جاپونىيا ءۇش ەلدىڭ «شىعىس ازيا ەلدەرى ادەبي تالقى مىنبەسى» اتتى ۇلكەن حالقارالىق تالقى جىينالىسىنا قاتىناسۋ باقىتىنا يە بولدىق. تالقى جىينالىسى ايگىلى حالقارالىق قوناقسارايىنىڭ الۋان شىراقتاردىڭ الاۋىنا شومىلعان ساۋلەتتى سارايىندا ءوتتى، بۇل جىينالىس ءار بەس جىلدا ءبىر رەت وتكىزىلەدى ەكەن، ەڭ العاش كوريادا، ەكىنشى رەت جاپوندا وتكىزىلگەن ايتۋلى جىينالىس ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت وتكىزىلىپ وتىر ەكەن. اشىلۋ سالتىن جۇڭگو جازۋشىلار قوعامىنىڭ توراعاسى ايگىلى جازۋشىسى تيەنيىڭ باسقاردى ءارى قارسى الۋ ءسوزىن سويلەدى، ول كورشى ەلدەن كەلگەن قالام يەلەرىن شىن ىقىلاسپەن قارسى الاتىنىن بىلدىرە كەلىپ، ومىردەن تۇيگەن ءوز كوزقاراستارىن ورتاعا سالا كەلىپ: «ءومىردى باستان كەشىرمەي تۇرىپ ويجوتا جازعان شىعارمانىڭ ومىرشەڭدىگى بولمايتىنىن. ناعىز ومىردەن ويىپ الىنعان شىعارما عانا وقىرماندى باۋراي الاتىنىن، شىندىققا جاناسىمدى كەلەتىنىن» باسا دارىپتەدى. كوريالىق جازۋشى سۋيانجى جانە جاپون جازۋشىىسى داۋتيان پياۋياڭ، باستاۋ سالتىندا ءسوز كەزەگىن الىپ. ادەبيەتتىڭ ورەسىن قايتكەندە جوعارى ورەگە كوتەرۋگە بولادى دەگەن تاقىرىپ اياسىندا ادەبيەت تۋرالى ءوز كوزقاراستارىن ورتاعا قويدى. باستاۋ سالتىنان كەيىن تالقى جىينالىسىن  جاپون جازۋشىسى پياۋجياۋىي باسقاردى، ەلىمىزدەن تۇڭعىش بولىپ نوۆەل ادەبيەت سىيلىعىن ەنشىلەگەن ايگىلى جازۋشى مويان ءبىرىنشى بولىپ ءسوز كەزەگىن الدى ونىڭ سوزىنىڭ توق ەتەر ءتۇيىنى«.. شابىتسىز جازىلعان شىعارمانىڭ ەشقانداي ومىرشەڭدىك قۋاتى بولمايدى، ءارقانداي شىعارما شابىتسىز جازىلمايدى. ەڭ ناشار دەگەن شىعارمانىڭ وزىنەدە بەلگىلى شابىت اسەر ەتەدى. سونىڭ ىشىندە ءبىر اۋىز ادەمى ءسوز، ورنىن تاپقان جالعىز اۋىز ديالوگ، تاماشا ءبىر سۋرەتتەۋ نەمەسە جان تولىقىتار ورامدى وي بولسا ول، سول شىعارمانىڭ جانى. ماسەلە، ءبىزدىڭ قالاي جازۋىمىزدا، شابىتتىڭ كەلۋى ءار ءتۇرلى، كەيدە شىعارما ۇستىندە تۋىلادى. ول سەنىڭ ويىڭا تىزگىن بەرمەۋى مۇمكىن. كەيدە بەيمەزگىل كەلەدى، ول ساعان كەسەك تۋىندى، وراسان وي سيلايدى...» دەي كەلىپ ءوزىنىڭ شابىتتى شاقتارى تۋرالى، جانە «قىزىل توعاي» «ءجاۋدىر شالعام» قاتارلى شىعارمالارىنىڭ قالاي دۇنيەگە كەلگەنى تۋرالى توقتالىپ ءوتتى.ءار قايسىمىزدىڭ الدىمىزداعى تىڭداۋ جابدىعىن قۇلاعىمىزعا سالىپ سول ارقىلى تىڭداپ وتىرمىز، كارىسشە جاپونشا جاسالعان باياندامالار ورتاق تىلدە ۇستىندە اۋدارىلىپ ەستىلىپ تۇردى. ءۇش ەلدىڭ وڭكەي ماڭدايعا باسقان ادەبيەت الىپتارى بىرىنەن سوڭ ءبىرى ءسوز كەزەگىن الىپ كوسىلە شابىستى. وسىدان 34 جىلدىڭ الدىنداعى ءدال وسى كۇنى مەنىڭ باس قۇراعان تويىم بولىپ جاتقان ەدى، مىنە ءدال سول كۇنى ۇلى ەلدىڭ استانانىڭ قۇشاعىندا شىعىس ازيا ەلدەرىنىڭ ادەبي تالقى مىنبەسى سىندى حالىق ارالىق ۇلكەن جىينالىستا وتىرامىن دەپ كىم ويلاعان، جانىمدى جاۋلاپ وزىنە ءبىر جولاتا باعىنىشتى ەتكەن قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ، سەن بولماساڭ مەندە بۇگىن دال وسىندا وتىرماعان بولار ەدىم-اۋ، سول باس قۇراعان كۇننەن باستاپ ومىرلىك جۇبايىمدا ماعان وتباسىنىڭ بار جىلۋىن سىيلادى، قاربالاس ەڭبەك كەزىندە شوپ ماياسىنىڭ ۇستىندە كىتاپ وقىپ جاتسام ماعان بىلدىرمەي ەڭبەككە ءوزى كەتىپ قاالاتىن، قارا لاشىق ءۇيىمىزدىڭ تورىندە شاشۋلى جاتقان قاعازىما ءبىر بالانى جولاتپاي قىزعىشتاي قورىيتىن، جازىپ جاتقان دۇنيەم اپتالاپ سىرتتا ءجۇرىپ كەلسەم ءبىر بەتى اۋىسپاي ورنىندا تۇراتىن، اۋىل قىستاقتىڭ شارت جاعدايى قانشالىق ناشار ەكەنىن ايتپاياق قويايىن تالاي جىل تۋىدىلارىمدى ءتور الدىندا ەكپەتتەپ جاتىپ جازدىم، ادەتكە اينالعانى سونشا بۇل كۇندە كومپيۋتەرمەن جازىپ وتىرسامدا كەيدە ەكپەتتەپ جاتا قالىپ جازعىم كەلىپ كەتەتىنىن قايتەرسىڭ. ەكپەتتەپ جاتىپ جازسام ويداعىداي ورىلەتىن سەكىلدەنىپ تۇرادى. مەنىڭ قارا ولەڭگە ماجۇنىنشە قۇشتارلىعىمدى بىلگەن ومىردە ءبىر ادام بولسا ول مەنىڭ وتىز ءتورت جىلدان بەرى قاراي وتاسىپ كەلە جاتقان ءۇش بالامنىڭ شەشەسى، بۇلبۇل شايقۋات قىزى ەدى. ارالىقتاعى ۇزىلىستە زالداعى ۇستەلدەرگدە ءتۇرلى جەمىس جىيدەك بالكۇلشە، كوپە جانە الۋان جەمىس شىرىندارى دايىن تۇردى، ءار كىم تابەتىنە قاراي بالكۇلشەلەرمەن جەمىستەردەن جەپ، سۋسىنداردان ىشەدى. قاسەن اۋباكىر ۇلى – مويانعا سۋرەتكە ءتۇسۋ ۇسىنىسىمدى ايتىپ ەدىم ماقۇل بولدى مىنا اپاراتپەن سۋرەتكە الىپ جىبەرىڭىز كەلە جاتىر- دەپ اسىعىس پوتو اپاراتىن ماعان بەردى، مەن قاسەن اۋباكىر ۇلىمەن قۋانىش دالەي ۇلىن ارت- ارتىنان سۋرەتكە ءتۇسىرىپ بولىپ، ەندى ءوزىم سۋرەتكە ءتۇسىپ بولعانشا بىرگە بارعان جازۋشىلار قاپتاپ كەتتى، وسى كەزدە موياننىڭ قاسىنداعى جاس جىگىت ول كىسىنى بىزدەن ءبولىپ الىپ كەتتى، سۋرەتكە تۇسكەندەر ءماز، تۇسە الماعاندار ارماندا قالا بەردى. اسىرەسە نۇربولات ابىدىقادىر ۇلى قاسەنمەن قۋانىشقا وكپەلى ءجۇردى. بارعاننان كەيىن مۇرات اۋەس ۇلى بەكىندەگى پىراقتار دەپ ءۇنحات توبىن قۇرىپ بەيجىڭدەگى قازاقتاردىڭ برتالايىن قوسىپ قويعان سول توپتا اقىن بالاپان راباتوۆتىڭ
- كومىلىپ ءبىر كوسەم ويدىڭ شاڭىنا،
  باردىڭ بىلەم شاۋياڭ سايا باعىنا
تاس ابايعا تاعىزىم ەتىپ قايتقانسوڭ،
قاباي دەگەن قاريا بار تاعدا.. دانىشپان ابايدان كەيىن دانەكەر قابايعا سالەم بەرۋدى ۇمىتپاڭدار، ونىڭ نەندەي ماڭىزى بارىن مانەن جاقسى بىلەسىڭدەر باۋىرلار – دەپ ءسوز قالدىرعان ەكەن. تاباندا ماقۇلدىق بەرىپ كەلەسى كۇنى، ۇلتتار ادەبيەتى جورنالىنىڭ رەداكتورى ءمىينار ارقىلى قاباي قاريامەن قابارلاستىق، قاباي قاريانىڭ ۇلى قاۋىن ۇلتتار ادەبيەتى جورنالىندا ىستەيدى ەكەن، قاباي قاريا ءبىزدىڭ كەلەتىنىمىزدى ەتىگەندە قاتتى قۋانىپ شىنجاڭنان ەتپەن نان الدىرىپ دايىندىق كورىپتى، قاريانىڭ ۋادەلى ساعاتىندا وت باسىنا باردىق، قاباي سىبە ۇلتىنىڭ ازاماتى، سىبەشە اتى شاكۇرىي ەكەن. ول، ءبىر عۇمىرىن ابايدى اۋدارۋعا، ابايدى زەرتتەۋگە، ابايدى ناسيقاتتاۋعا ارناعان اباي جاندى زيالى ەكەن، مەن وزگە ۇلت زيالىسىنىڭ وسىناۋ اباي جاندى رۋقىن كورگەندە ءبىزدىڭ ابايدى بىلەمىز دەپ ايتۋىمىزدىڭ ءوزى ۇيات ەكەن-اۋ دەگەن ويدا تۇردىم. ول كىسى -ءار قازاقتىڭ ۇيىندە اباي تومدارى تۇرۋ كەرەك، ءار قازاق ءوزىنىڭ ءتىلى شىققان بالاسىنا اباي ولەڭدەرىن جاتتاتىپ وسىرىۋى كەرەك دەگەندى قايتا قايتا ايتىپ وتىردى، ءبىز ول كىسىنىڭ قازاقي داستارقانىنان ءدام تاتىپ، ول كىسىنىڭ اۋزىنان اباي اقىىلىيالارىن ەستي وتىرىپ، ول كىسىگە دەگەن قۇرمەت سەزىمىز اسقاقتاپ بارا جاتقانىن سەزىندىك، كەتەردە قانزۋ تىلىنە اۋدارعان اباي قارا ولەڭدەرىمەن اباي تۋرالى ماقالالار جىيناعىنا قول قويىپ ۇسىندى، بىرلىكتە سۋرەتكە ءتۇسىپ ەستەلىك قالدىردىق. 87 جاسقا كەلسەدە قاريا ءالى تىڭ ەكەن، بىزدى ەسك كوزىنە دەيىن ۇزاتىپ سالىپ قىيماستىقپەن قوشتاستى. 19- ماۋسىم تۇستەن كەيىن ساباق تىڭداپ بولعاسىن ۇلتتار ادەبيەتى جۇرنالىنداعى مىينار نۇرلاززات قىزى كۇيەۋى نۇرباقان ەكەۋى دامگە شاقىردى، بۇل قوناعاسى داستارقان باسى دەگەن بولماسا قىسىر كەڭەستەن اۋلاق كەڭەستىڭ كوبى عىلىم ءبىلىم ۇلتتىڭ سالت سانا، ۇلتتىق ادەبيەت ماڭىندا بولدى، نۇرباقان ورتالىق ۇلتتار داشۇەسىنىنىڭ پىراپەسسورى ەكەن وقىعان كاسىبى قازاق پولكىلورى ەكەن، اڭگىمە بارىسىندا ونىڭ جانجاقتىلى بىلىمگە باي سالماقتى تۇلعاسىنا قاراپ ناعىز ءبىلىم يەسىنىڭ بەينەسىن كورگەندەي بولدىق، وسىناۋ وتىز بەس ميليون حالىق جاساپ جاتقان الىپ شاھاردا تىرلىك ەتىپ جاتىپ، انا ءتىلىن، ۇلتتىق سالت داستۇردى ساقتاعان وسىناۋ استانالىق قازاقتارعا ريزا بولدىق. وتىرىس وتتى جىرلارعا جالعاسىپ، اسەم اندەرمەن الدىيلەنىپ اقىرلاستى. شىنى كەرەك الىپ شاھارعا بارعاندا بىرگە بارعان توعىز قازاقتان باسقا قازاقتارمەن بۇلاي شۇرقىراسىپ اۋىلدا جۇرگەندەي بولامىز- اۋ دەپ ويلاماعان ەدىم، ورتالىق تەلەۆىيزىيا تورابىناداعى، حالىق تورابىنداعى ورتالىق حالىق راديو ىستيانساسىنداعى ازاماتتار ات ىزدەرىن سۋىتپاي كەلىپ تۇردى. كوپ وتپەي اقىن  بالاپان راباتوۆ وتباسىنىڭ داستارقانىندا تاعى باس قوستىق، بۇندا ورتالىق ءان –ءبي ۇيىرمەسىنىڭ ءارتىسى انۋار، ورتالىق تەۆىيزەيا تورابىنان ەركەبۇلان، ىبىرايلار بىرگە بولدى، بۇل جولىدا ونەر ءبىلىم قاقىندا ارلى اڭگىمەلەرمەن باستالىپ ولەڭمەن ورنەكتەلىپ انمەنەن الدىيلەنىپ  اقىرلاستى. مەنىڭ بايقاعانىم بۇل جەردەگى قازاقتار اراسىندا دۇنيە سوزى جوقتىڭ قاسى كوبىنە ۇلتتىق بولمىسقا بايلانىستى عىلىم بىلىمگە قاتىسسىز قۇر ءسوز سويلەنبەيدى ەكەن. بالاپان وت باسىنىڭ داستارقانىناندا ءبىر تاماشا تالقىدان تاراپ باراجاتقانداي كوڭىل كۇنمەن كەتىپ بارا جاتتىق، ءبىز ەلىمىز كولەمىندەگى 18 ولكە قالا اۆتونومىيالى رايوننان كەلگەن 22 ۇلتتىڭ 56 قالامگەرلەرى ءبىرگە ۇيرەنىپ جاتقانبىز، ءبىز ءار رەت توپتالىپ قىدىرپ كەلگەندە قايدا بارىپ كەلگەنىمىزدى سۇرايدى، ءبىز بەيجىڭ قالاسىنداعى قازاق مەكەمەلەردى ايتىپ سولاردا، جانە سول مەكەمەلەردە ىستەپ جاتقان قازاقتاردا قوناقتا  بولىپ كەلگەنىمىزدى ايتقاندا، ولار بىزگە قاتتى قىزىقتى، سەندەر باقىتتى ۇلت ەكەنسىڭدەر، تىلدەرىڭ بار ، جازۋلارىڭ بار، ال مەمەلەكەت استاناسىندا، راديو، باسپا مەملەكەت دارەجەلى جورنالدارىڭ، توراپ بەكەتتەرىڭ بار نەدەگەن باقىتتى ۇلتسىڭدار دەپ سۇيىنىشىن بىلدىرەدى. مىنە وسىدان اق پارتىيامەن ۇكىمەتتىڭ ۇلتىمىزعا جاساپ جاتقان قامقورلىعىنىڭ قانشالىقتى ەكەنىن ايتقىزباي اق ۇعۋعا بولادى. وسى جولعى قالامگەرلەردىڭ ىشىندە قازاق، قىرعىز، مۇڭعىل جانە كارىس(شاۋشان) وسى ءتورت ۇلت قانا ءوز ۇلتىنىڭ ءتىل-جازۋىندا شىعارما جازاداى ەكەن. قالعاندارى دەرلىك ورتاق ءتىل قولدانىپ كەتكەن، مەن وسىناۋ تۋىسقان ۇلتتاردى قىزىقتىرعان ەرەكشەلىكتەرىمىزدىڭ ارجاعىندا جاتقان كەي ءبىر كەمىستىكتەرىمىزدىدە وسى ارادا تانىپ جەتكەندەي بولدىم، ءوز انا تىلىمىزدە جازىپ جاتقان ءبىزدىڭ قانشاما كەرەمەت شىعارمالارىمىز بار بولسادا، تەك ءوز ورتامىزدا عانا وقىلىپ، ميليراتتىڭ وقىرماندارىمەن تابىسا الماي وتىرعوي، ازىن اۋلاق شىعارمالار ۇلتىمىزدان انا تىلىندەگى شىعارمالاردى قانزۋ تىلىنە اۋداراتىن قايشا تاباراك قىزى، ەركەش قۇرمانبەك قىزىباستاعان از عانا اۋدارماشىلار ارقىلى جەتىپ وتىر. مەنشە انا تىلىمىزدەگى تۋىندىلاردى ميليارتتىڭ تىلىنە اۋداراتىن التىن كوپىر كەرەك اق ەكەن دەپ سەزىندىم. ارادا مەكتەپ قىياق كۇرىش مەرەكەسىنە ارناپ كونسەرت وتكىزەتىن بولدى، بەلسەنە كەتتىك قازاق ازاماتتارى ءتورت ءبىردەي ءنومىر ورىندايتىن بولدىق، ورىندايتىن كونسەتتەرىمىز نەگىزى دومبىرامەن سۇيەمەلدەپ ايتاتىن ءان، جانە دومبىرادا كۇي، جانە قازاقتىڭ قارا جورعا ءبيى بولدى، الا بارعان ۇلتتىق كىيىمدەرىمىز بارلارىمىز كىيىپ شىقتىق، تۋىسقان ۇلت جازۋشىلارىن بۇل قاتتى باۋرادى، قازاقتىق قارا جورعاسىنا باسقانىمىزدا مەكتەپتىڭ ورىن باسار باستىعى ۋاڭشۋان قانىم بىزبەنەن بىرگە بۇرالا بىيبە باستى. وسىلايشا كۇندەر تىم تەز وتىپ جاتتى. 20- ماۋسىم كۇنى جەكسەنبى حان سارايىن ارالاۋعا شىقتىق جەكسەنبى بولعاندىقتان ادام ەرەكشە كوپ ەكەن، بارعان بەتى ادام تەڭىزىنە توعىتىلدىقتا كەتتىك، 60 يۇانعا بەلەت الىپ وسىناۋ ءبىر تاريحتىڭ كۋاسى بولعان جادىگەرلىكتى كورىپ كوكەيگە وي ءتۇيىپ، كوز ايىم بولدىق، پاتىشا سارايىن گۋگۇڭ ورداسى- دەپ اتايدى ول ەلىمىز تاريحىنداعى ميڭ (1368-1644) جانە چيڭ (1644-1911) پاتشا ورداسى. وندا 500 جىلعا جۋىق ۋاقىت ىشىندە 24 پاتشا داۋرەن سۇرگەن ەكەن. اڭىزداردا ءتاڭىر كۇرەڭ جۇلدىزدا تۇرادى ەكەن مىس. سوندىقتان ونىڭ ورداسى «كۇرەڭ وردا» دەپ اتالىپتى. سول سەنىمگە ساي پاتشالار وزدەرىن «ءتاڭىردىڭ ۇلى» دەپ اتاعان ەكەن، ال ولار تۇرعان جەرلەرگە جاي ادامداردىڭ بارۋىنا تىيىم سالىناتىن بولعاندىقتان، «ءتاڭىر ۇلىنىڭ وردالارى» دا، «زىجينچىڭ» دەپ اتالعان. 1925-جىلى، زىجينچىڭ مۇراجايعا اينالىپ، گۋگۇڭ دەپ اتالا باستاعان. مىنە سول قاھارىنان قان تامعان جاي بۇقارا ماڭىن باسپايتىن كۇرەڭ ورداسىندا الشاڭداي باسىپ ءبىر كەلەمىز،  يا، بۇل قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ سەنىڭ ارقاڭ عوي دەپ ىشتەي تەبىرەنىپ مەن كەلەمىن. گۋگۇڭنىڭ ىرگە تاسى 1406-جىلدارى قالانا باستاعان ەكەن. ميڭ پاتشاسى جۋدي جارلىق ءتۇسىرىپ 100 مىڭنان اسا ۇستا-شەبەردى جيناتىپ الادى دا زىجينچىڭدى سالدىرادى. ونىڭ سىرتىندا جەر-جەردەن ماتەريال جىياتىن، جەتكىزەتىن قاراشانىڭ سانى ميلليوننان اسادى ەكەن. سونىڭ ناتيجەسىندە وردا 1420-جىلى سالىنىپ بىتەدى. سونداي اق بۇل قالانى سالۋ ءۇشىن  قازاقتاردىڭ دا اقىل پاراساتى سىڭگەن دەگەن دەرەكتەر بار، ەرتەدەگى قازاقتار بۇل شاھاردى حانبالىق دەپ اتاعان، ءتىپتى، حانبالىقتىڭ العاشقى نوبايىن قازاق ۇلانى ەلقىدىر دەگەن قانداسىمىز جوبالاعان، بۇل جونىندە بەلگىلى قۇرىلىس مامانى بولات كارىبايەۆ ماقالا جازعان ەكەن. زىجينچىڭنىڭ جەر اۋدانى 720 مىڭ شارشى شاقىرىم ەكەن، ول 9 مىڭنان استام سارايدان قۇرالعان. تۇتاس تۇلعاسى اعاش قۇرىلىمدى، توبەسى سارى ءتۇستى قاڭىلتاقپەن جابىلىپ، ىرگەسى كوكشىل تاستارمەن قالانىپ، قابىرعالارى التىنمەن اپتالعان الۋان ءتۇستى سۋرەەتتەرمەن بەزەندىرىلگەن. مۇنداعى وردا-سارايلار وڭتۇستىكتەن سولتۇستىككە قاراي سوزىلعان ورتالىق الاڭدى بويلاپ تىزىلە سالىنعان، سونداي-اق ەكى جاعىنا قانات جايىپ، تۇستىكتەن تەرىستىككە دەيىن ءتۇزۋ، وڭ-سولى الما كەزەك ورنالاسقان. وسىناۋ ورتالىق جۇلگە سىزىعى زىجينچىڭدى باسىنان اياعىنا دەيىن تىزبەكتەلىپ تۇرۋمەن بىرگە، كۇنگەي جاقتا يۇڭديڭمىن قاقپاسىنا جەتىپ، تەرىسكەي جاقتا گۋلۋ مۇناراسى، جۇڭلۋ مۇناراسى سياقتىلاردى باسىپ ءوتىپ، تۇتاس قالانى قاق ءبولىپ تۇرادى ەكەن. وردالاردىڭ ەڭسەسى اسقاق، جوباسى اسا رەتتى، كورىنىسى توتەنشە سالتاناتتى. ساۋلەتشىلىك ماماندارىنىڭ قاراۋىنشا، گۋگۇڭجوسپارلانۋى مەن سالىنۋى جاعىنان تەڭدەسسىز قۇرلىس دەپ باعالانىپتى. گۋگۇڭنىڭ قۇرىلىس اۋدانى 150 مىڭ شارشى مەتىر، ەلىمىزدەگى ەڭ اۋقىمدى، ەڭ اقاۋسىز ساقتالعان بايىرعى ساۋلەەتشىلىك شوعىرى ەسەپتەلىنەدى ەكەن. گۋگۇڭ ورداسى شارشى ءپىشىندى، قورعان بيىكتىگى 10 مەتردەي. قورعان سىرتى ەنى 52 مەتىر كەلەتىن سۋلى ورمانمەن اينالا قورشالىپ، قورعانىسى كۇشتى قامالعا اينالعان. قورعاننىڭ ءتورت بۇرىشىنا قاراۋىل جانە كۇزەتكە ارنالعان ادەمى دە ساۋلەتتى بۇرىشتىق مۇنارالار سالىنعان. وسىناۋ كوز جاۋىن الاتىن عاجايىپ الەمدى تاماشالاي ءجۇرىپ ارتىنا دا تاياپ قالدق، مىناۋ الدىمىز باقشا ەكەن بايىرعى اعاشتار اسپانعا بوي سوزىپ ماۋەلەپ تۇر، كەي قۋارعان اعاشتاردىڭ قۋىنىڭ ءوزىندە قىرساۋلاپ جان جاعىنان تىرەۋ قويىپ ەجەلگى قالپى بويىنشا ساقتاپ وتىر ەكەن. ەكى جارىم عاسىر الدىندا حانبالىقتاعى ەجەن حانعا ابلاي حاننىڭ ەلدەسۋ حاتىن جەتكىزۋ ءۇشىن قازاق حالقىنىڭ ايگىلى باتىرلارى بوگەنباي مەن ەسەنكەلدى قاتارلى قايسار جاندار  قازاق دالاسىنان اتپەن شىعىپ، الا جازداي ايلاپ ساپار شەگىپ وسىندا كەلگەن عوي. ءيا، مىناۋ ءنان اعاشتاردا سولاردىڭ ات بايلاعان شىلبىرىنىڭ تابى تۇرعانداي سەزىلە بەردى ماعان. ءبىز جۇڭلۋ مۇناراسىنا شىعۋدى كەيىنگە قالدىرىپ قايتا قايتتىق ادامنىڭ كوپتىگىنىڭ اسەرى بولار بىرگە بارعان توعىزىمىز مەكتەپكە ءۇش بولەك ورالدىق. 22- ماۋسىم الەمدەگى جەتى عاجايىپتىڭ ءبىرى ۇلى قوورعانعا كورۋگە باردىق بۇل كۇنى قىزىلسۋلىق ءۇش قىرعىز قالامگەرمەن بىيعابىل تولەگەن ۇلى ەكەۋمىزدەن باسقالارى بارمايتىن بولدى، كوبىندە بىرگە جۇرەتىن اقبوكەن يمانبەك ۇلى ۇلى قورعانعا شىعۋدى وتباسىنداعىلار كەلەتىن بولعاندىقتان سولارمەن بىرگە باراتىن بولىپ بارمادى، بىلاي شىعا بەسەۋمىز تاعى بولىندىك، قىرعىزدار مەتىروعا ءتۇسىپ كەتىپتى بىيەكەڭ ەكەۋمىز مەكتەپ قاسىنان وتەتىن 126-جولدىڭ كوشە اپتوبۇزىمەنەن تياننامىن الاڭىنا بارىپ الىپ، سول جەردەگى ۇلى قورعانعا اپاراتىن ساياقات ۇيىرمەسىنە قوسىلىپ باداليڭ قايداسىڭ سەپ تارتىپ وتىردىق. يرەڭدەگەن الىپ ايداعار بارعان بەتتە باۋراپ الدى، قورعاننىڭ ەكى جاعى يت تۇمسىعى وتپەيتىن جىنىس ورمان، ادام بويى شالعىن، بىيەكەڭ ەكەۋىمىز باياعىدا شاڭبايشانعا ەگىسكورتسىيالاپ كەلگەن اعابۋىن اقىندارىمىزدىڭ ءبىرى شاڭبايشان تاۋىنداعى كوك شالعىنعا كوزى تۇنىعاندا،
- شاڭبايشان اۋ شاڭبايشان ،
باسىڭا سەنىڭ مال ءجايسام- دەپ ولەڭدەتىپتى دەگەن بالاپان اقىننىڭ ءسوزىن ايتىپ كۇلىسىپ الدىق. ۇلى قورعان ۇستىدە يىن تىرەسكەن ادام، شىعا بەرىستە قارا ايۋلار ادامدارعا جالىنىشتى بەينە بايقاتادى، اتاعىنان شوشىيتىن دالا تاعىسىنىڭ تاعدىرىنا ءىشىڭ ۋداي اشىيدى، بولعانمەنەن شارا نە اياۋشىلىقتان ارى بارالمايسىڭ. مىناۋ شانشىلما تىكتەن 100 يۇان بەرسەڭ رەلىستى ورىندىققا وتىرعىزىپ توبەسىنە اپارىپ تاستايدى ەكەن، بيەكەڭ ەكۋمىزگە قولايلى كولىك وسى بولدى، ۇيتكەنى ەكەۋبىزدىڭدە كەۋدەمىز دىمكاس ەكەۋمىزدە جۇرەك وپەراتسىياسىن جاساتقان جاندار ەكەنبىز،  عاجايىپ ەندى مىنە ۇزىننان ۇزاققا سوزىلعان الىپ ايداعاردىڭ ارقاسىندا تۇرمىز. وسى جۇييۇڭگۋاyoLYxP)Fl9NNKQ@%mpLI*0vO1GN%+tuXnuن مەن باداليىڭ وڭىرىFgLR0GBOUotQQef4Qs&p+pVkK36LX+CmbrE6ندەگى قورعاننىڭ بيىكo+P0AkU&+4bgmZ)jJNNzKqDQR#DIjSV^ilN!ehO3@CooGJ#bRR(IBHSتىگى 8.7 مەتRر، تاعانىنىڭ كەڭدىگىBIc+omnN^c9n7zdj^zMJ+KXuO8f^5axRv!CVpgUwZU5@AyiDc4Nu5bgJ#n& 6.5 مەتىر، قو9r1ydyGM4!^HfddbETHwSe5R#b6@4RG+X@IxR ^Jgk9n+iMttcP!SZرعانءۇستىنىڭ كەڭدىگىAo%micHcQlsCn7X&GgX% 5.8 مەتر بولىپ، تۇيlg6hrj90NxA@!JcAq!nLSME49x30F1r$vGSXc(aRo7SW8aVp9GQ DPBSVQbەلى كوش ايقاسىپ وتكەندەي كەڭ ەكەن!(Pq^M@، تاعانى UnM2oqkrUm&PghrQA-R$N* yDZs)t^2P@rM8cZەكە  رەتتى دە ۇلكەن تاسxr!&b8%CMتاردان توسەلگەن ال، قورعان قالقانش4DgF^7QAABY)1YIol-u5At%LgkPRQ38n@OqLاسىنىڭ بيىكتىگى ءبىرgRih@n2-%F6)Dxw(xp&R2eb-yZRR&RuuimD1E8nR2p6)FRD*@O^4zR!L مەتر كەلەدى. قورعان$!uP ىشىندە بەلگىلى ارالi5CbvTlVFiM!Z Nd*VDYK5+(7Xvys8&R((gWV-%n2UCImmhD1LaWLىقتا بىردەن ەسىك بولgiO5B7Mo#gtyMOu-c(D((yB7E9fyzىپ، تاس باسپالداق ارdOZz*GhhDcb8zFLlMZ&PHJdW+3قىلى ءتۇسىپ – شىعادى ەكەن، قورعd1D)1@61itgE$Jc6CTiZHKn0o@h-x67Ez(oyXO0y-hDاننىڭ قابىرعاسى وتە تەگىWelAFSZyZ!84!lfYMVIHcdr#xBGMA!FTSagJ1SO%-a9BIBjSXQK!!8س ءتورت قىرلى كەرپ2#YCpJzJiuWىشپەن قىيىستىرىلىپ قالانىپ، ىزبوش!lRm57fLnbqb%(nG@iC+Krw@as2 EN+4%6پەن اعارتىلعان. كەيبm36zFSGpOl!3376Tmn&L*S*-0oU1DfxEvP%yOGpNDQyUWc5BdjCF1#2ىرەۋلەر: ەگەر ميڭ حانl%v4U7OTNC^Sp3Z8SQ+YGXXx3aC3ukGC3WeD7$-JY*CU!F$دىعىنىڭ قورعانعا جۇمdI1mk-C-&Qساعان كەرپىشىمەن قالW33h5Aىڭدىعى بىردە ەكى مەتdA-L0(2Wر، بيىكتىگى 4 مەتر دVysOS&pXg4Ku0va2zSQ-4zxاۋال سوعىپ، جەر شارىmc@ZiY65byZlن اينالدىرا قورشاپ شQىقسا دا اسىپ قالعان pT2jEntBnUr+PAl@)RuJMl0F mEK1!qK^VOBM@ActJyZtf^Lg-NChبولار ەدى دەپ مەجەلەv)GTTTW2bE5Ma$aopVYI*Cwa+#AE&73WWYKB*xKzOIfrW^SW-tYCE*Iيدى ەكەن، تاعى كەيبىرەۋلە!nMcXitIAKZq!RyVaQ5WD43Bu vl2XUG@ر ەگەر سەن اي شارىندا تۇMS#IvR82(Gbe2-W&qU6*91YjvAXuDBG^HTL8Kرىپ قاراساڭ، دۇنيەدەk^zg)uxin+54xtlvYFRR7U7K^گى سانسىز عيماراتتار+Ah1@9 HC5D+uDZ1jbZ1)N)dAl+F*3FUlbV+UzHT2K!bhدان جۇڭگونىڭ ۇلى قوJLf DsS4+00AKKAO&jJFP4429QAix8Wgn1Z+رعانىمەن، گوللانديانI5-PU+ىڭ تەڭىز توسپاسىن عا24stIz4Kنا كورۋگە بولادى دەيU+(v44o07Pn!aloB!)*&y^erqxGcE95UMXTG@F n2AY!n@@W-+Uk53chXدى ەكەن. قازQSkUuc#aaoOCe+8DgNىرگى ۇلى قورعاننىڭ كuD-lDIF1l5H^jnjj0Je9v%UIV4#^8fc*feiFIEZ1wlوپ بولەگى ميڭ حۇڭۋداd+-o&CUdGi7)(tein(EoW)+d9^uC8d*Ei!5GYnnRtTvH0LI)IWWFuن ۋانليگە دەيىنگى ار&NZZsb(7maNy5-Eh sW)3F(KmL9rGCU8Gx4s MoyAAiLIh!الىقتا ىلگەرىندى - كZU7jwzp g9(@0)uPAADKQjRK&FZWSS0YbB&O+WCyەيىن 18 رەت جوندەلىپ0cRCrN@6H6*I4(Wu++5FCrNJsfiBBNh-cNrEk5zohh، 100 جىلدا بىتكەن ەكەن. مۇنىڭ ىشىندە جياh(umnKnuTNd5 -OgCc@Zl@)@7ONIO E9R+phyQQfيۇيگۋاننان شانحايۋانG%gpAQvPOvBhrOO5P9V@uUt^IpEb7rOqSir7qoP55bre5aعا دەيىنگى ارالىعىنىڭYnofJeWNxTBX527@(*Tvo&5gixk قۇرىلىس ساپاسى ءبىرشhNgHSSZAjJ998&L)&MT5bbrd1GHuIjUiMp اما جاقسى بولعاندىقت@VxUNXdlwkK)W7HwpMXjWcTtjvz(0qL(GjOFL#B%ttBtان كۇنى بۇگىنگە دەيىEb9RLkBgMHhpI!nm8$Qu1O+9bZLZfJg!RE^qpن قاز - قالپىندا ساقJZi0R$gتالىپ قالعان ەكەن. قورعانd!xAA5Ti0CCC3ba1E94j!LN(X7Ut@TAuPskLOXg4fCEHL@q، قورعان اسۋى، قورعa+PSEE+$$$Owm+a(pnHsl-UoZ7b%zaj)KqQU&+ان قاراۋىلى، سوعىسۋtap2H-!K2sxJ بەلگىسى، جامبىل قاQ7DM@2Wel05$i)$@A@z)&fOcWV*Jqxkz10K#O+تارلى 4 بولىمنەن قۇرrالعان ەكەن، قورعان اسۋى قورعان اۋزى دەپ zF)tiVq-U@bGتە اتالادى ەكەن، قورعان اWYEj*HA-UGQb2L1&wnttBnNixOoRYprB8XGpNOLL^ik(aCسۋى قاتىناس تورابUz1RzcD!H7ى بولۋمەن بىرگە قور^$(A(Q zD@p*Kans QXKe6v(GeD!hnعانعا كىرىپ - شىعۋداqGIx#dkeعى ماڭىزدى وتكەل ەكەن، جامبىلدا 300 - 400gOUDGT4@G4CC+qVMX+ErWAl**y^hmqCGwR%iIKWmQ مەتىر ارالىقتا بىردەJ8iNipن ءتورت بۇرىش فورمالى قاراgۋىل بار، بۇل سوعى* h8o663ستا بەلگى بەرىپ، ءوز0iuHBOارا سايكەسىپ تۇرۋدا Jپايدانىلادى ەكەن. قورعان  ۇستىندەگى ادامدار ەش ماقساتسىز شىعىپ ءتۇسىپ جاتىرما بىلمەيمىن، مەنىڭ جان دۇنيەم استاڭ كەستەڭ، مىناۋ الىپ ايداعاردى ادامزاتتىڭ اقىل پاراساتىمەن كۇش قۋاتىنىڭ جاۋھارى دەگەن كۇننىڭ وزىندە تابانىڭنىڭ استىنداعى قان داقتارىن كەشىپ كەلە جاتقانداي سەزىمدە بولاسىڭ. جاڭا ەرادان بۇرىنeB@K221- جىلى، چين شىح8Y j&Innۋاڭ التى بەكتىكتى بىRlz1zQF)S#A4OWfرلىككە كەلتىرگەننەن nكەيىن، سولتۇستىك ھۇنvfQ0I2FF^c@&s اقسۇيەكتەرىنىڭ شاپقX5*Iw+qoIq+Lo6h8QJ!XLL6maFc&x5)lMwlkVh*4uuzىنشىلىعىنان ساقتانۋ 0D^EOKZzhd94ango#B!mc^DdsMW!*Ogvvoءۇشىن، بۇرىنعى يان، CA9Ml(1X%19#3VP0Hجاۋ، چيندەردىڭ سولتۇC#aHQag$LvS!JvOGyJYG927d3jQl$pVyu4edCf nTOXklje(Xستىگىندەگى قورعاندى VjS^)32QcT1WW)wT5yxtePp&%tbC+dB7j#%4yiPwjMy4+X4G^tFrxLNنەگىز ەتىپ، جاڭادان D8BnszYRGiijnx-vRقورعان سوعۋعا بۇيرىقFae)0MQZO&2X87Q9)Y21gjTl2ER8GC9wNOce1iGzQ بەرەدى. وسىلايشا وسى قورعان بارلىققا كەلەدى، مىنانداي الىپ قورعان سوعۋعا ماجبۇرلەگەن عۇنداردا تەگىن بولمادى عوي. دەگەن ويلاردىڭ قۇشاعىندا ۇلى قورعانداعى ساپارىمىزدى تاۋىسىپ قايتا قايتتىق. مىناۋ الەمنىڭ جەتى كەرەمەتىنىڭ ءبىرى بولعان ۇلى قورعاندى وسىلاي كەلىپ ويمەن شولام دەپ ويلادىمبا؟ بارىدە قارا ولەڭ سەنىڭ ارقاڭ مەن سەنى قادىرلەدىم سەن ماعان قانات بەردىڭ قاسىيەتىڭنەن اينالايىن پاتىشا ءسوز. مىنە قۇلاعىما جىلقى دۇبرى كەلگەندەي بولادى، سامساعان قالىڭ قول ەلەستەيدى، ەندى بىردە بىيەكەڭ ەكەۋمىز جاياۋ شىعۋعا ەرىنگەن شانشىلما تىكتەن، تاس ارقالاپ بىيىككە ورمەلەگەن ارىق دەنەلەر ەلەستەگەندەي بولادى. وسىلايشا ۇلى قورعاننان وي قۇشاقتاي قايتتىق. بۇل جولعى لۋشۇن ادەبيەت يىنيسيتوتىنا بارعان قالامگەرلەردىڭ باعىنا بۇيىرعان باسقا باس قوسۋلاردان بوگەنايى بولەك ەكى ۇلكەن ەستە قالارلىق ۋاقىيعا بولدى، ونىڭ ءبىرى الدىنعى دا بارىپ قاتىناسقان «شىعىس ازيا ەلدەرىنىڭ ادەبي تالقى مىنبەسى» سىندى حالىقارالىق جىينالىس ەدى، ءۇش ەلدىڭ ساڭ ءمۇيىز قالامگەرلەرىنىڭ ادەبيەت تۋرالى كوزقاراستارىنان وي تۇيىپ نوۆەل ادەبيەت سىيلىعىنىڭ يەگەرى موياننىڭ لەبىزىن ەستىپ سۋرەتكە ءتۇسىپ ەستەلىك قالدىرۋ بولسا، ەندى ءبىرى الەم تانىعان اقىلمان اقىن ابايدىڭ دۇنيەگە كەلگەنىنە 170 جىل تولۋ ورايىندا ەلىمىزدەگى قازاقستان باس ەلشىلىگى وتكىزگەن «اباي وقۋلارى» اتتى شاراعا قاتناسۋىمىز بولدى. بۇل ەكى باقىت بۇدان بۇرىنعى لۋشۇن ادەبيەت يىنيسيتوتىنا كەلگەندەردىڭ ماڭدايىنا بۇيىرماعان بولاتىن، بۇل شارا 26- ماۋسىم وتەتىنىنەن حاباردار بولعاسىن مەكتەپتەن تۇسكە دەيىنگى ساباق ۋاقىتىندا بارىپ كەلسەك دەگەن وتىنىشىمىز قابىلدانىپ، تاڭعى استان كەيىن شاۋياڭ سايا باعىنا باعىت دۇزەدىك، باس ەلشى شاقىرات شاكىيزات ۇلى باستاعاندار اباي مۇسىنىنە گۇل شەڭبەرىن قويىپ بولعاندا ءبىز جەتتىك، شارا شاۋياڭ سايا باعىنىڭ ىشىندەگى ءجىنتاي كورگىزبە سارايىندا وتەدى ەكەن، تورگە اباي سۋرەتى ءىلىنىپ، وڭ جاق قاتارىنا جۇڭگو قازاقستان ەكى ەلدىڭ مەملەكەت بايراعى قادالىپتى، بوساعا جاقتا قاباي مىرزا قانزۋ تىلىنە اۋدارعان اباي شىعارمالارى، اباي، اباي جولى روماندارى، جانە قاباي مىرزا جازعان اباي تۋرالى كىتاپتار، جۋىقردا جارىق كورگەن ءوزىمىزدىڭ قاباي قاتارلى كىتاپتار ءدىزىلىپتى، بۇنىڭ بارىن دايىنداۋعا ات سالىسىپ جۇرگەن بىزدەەى نۇربولات ابدىقادىر ۇلى، كۇي تاباقتارن قازاقتىڭ قوڭىر كۇيلەرى توگىلىپ جانىڭدى تولقىتادى، شاراعا بەيجىڭدەگى باسقا بىرنەشە ەلدىڭ باس ەلشىلەرىدە قاتىناسادى ەكەن، سولاردىڭ قاجەتى بولار باس ەلشى مىرزا ورىسشا سويلەپ، ونىڭ ءسوزى قانزۋ تىلىنە اۋدارىلىپ جاتتى، اباي ولەڭدەرىمەن قازا سوزدەرى قازاق قانزۋ ورىس تىلدەرىندە الما كەزەك وقىلىپ، اباي اندەرى ساقىنادان اۋىق –اۋىق قالىقتاپ تۇردى. سوڭىنان وسى ەلدە كونسەرت ساپارىمەن جۇرگەن قازاقستاننىڭ «روكساناكي» ونەر توبى تەگىن ونەر كورسەتىپ حالىق اندەرىمەن ۇمىت بولا باستاعان باقسى سارىنى قاتارلى حالىقتىق قازنالاردان سۋسىنداتىپ ءبىر جەلپىندىرىپ تاستادى. تۇستەن كەيىنگى دەمالىسىمىزدا ورتالىق حالىق راديو سستيانسياسىنا ات باسىن بۇردىق، قاناتبەك جۇماباي ۇلى، قىزىربەك جاناسل ۇلى قاتارلى ازاماتتار توسىپ وتىر ەكەن، قازاق ءبولىمىنىڭ جاۋاپتىسى قاناتبەك جۇماباي ۇلى ورتالىق حالىق راديو ىستيانسياسىنىڭ قۇرىلعاننان بەرگى دامۋىن تانىستىرىپ ءوتتى، العاشتا جارىم ساعات باعدارمامەن قاز قاز باسقان راديو بۇل كۇنگە جەتكەندە كۇنىنە 18 ساعات باعدارلاما تاراتاتىن قۋاتقا جەتكەنىن ماقتانىشپەن اتاپ ءوتتى، شالقار قازەز ۇلى بارعان توعىزىمىزبەن جەكە جەكە سۇقپات وتكىزدى، وسىلايشا كەشتە باتىرىپ، كەشتە سولاردىڭ قۇرمەتتى قوناعى بولىپ  اتتاندىق. ءبىرىنشى تامىز كۇنى كەش مەكتەپتىڭ ورنالاستىرۋى بويىنشا پارتيا قۇرىلعاندىعىنىڭ 94 جىلدىعىنا وراي مەملەكەتتىك كىنو تىياتىرحاناسىنا بارىپ ورتالىق اسكەري وركەستىر قور ۇيىرمەسى ناق مايداندا ورىنداعان جوعارعى ورەدەگى كونسەت نومەرلەرىن تاماشالادىق. 2-شىلدە تاڭەرتەڭ استان كەيىن ارناۋلى ەكى اۆتابوزبەن مەكتەپتەن شىعىپ بىيدايحىنى بەتكە الدىق، بارلىعى كوڭىلدى جول جاعاسى بىردە ەگىس بىردە قالا، اۋىق اۋىق وزەندەر كەزىگەدى، استىعى ورىلعان سار اڭىزدار الدە نەنى زارىعا توسىپ جاتقانداي، مۇرنىڭا استىقتىڭ قاعىمدى يسى كەلگەندەي بولادى. «اقىندار ولەدى بارىنە تاڭ قالىپ» دەپ قادىر اقىن ايتقانداي بارىنە  تاڭدانا قاراۋمەن بيدايحىعادا جەتىپ ۇلگىردىك، اڭسارىمىز تەڭىزدە ەدى، مىنە ەندى جول باستاۋشىنىڭ باستاۋىندا لياڭيەشان تاۋىنا دا شىقتىق، تاۋعا شىققاندا قاسەنمەن قۋانىش ەلدىڭ الدىن بەرمەي تۇرعىنى ىلعىيدا الدىمەن الىپ وتىردى، كەرەمەت وسىندا مىنە سولتۇستىك جاعىمىزدا كوسىلگەن كوك تەڭىز كوكجىيەگىنە كوز جەتپەيدى، تەڭىزدە اسپان اسپاندا اسپان سەكىلدى، الىستان دەمىن ىشىنە تارتىپ تىنىپ قاتقان سىياقتى موماقان بولىپ كوز تارتادى. ءبىز تاۋدان تۇسكەسىن تەڭىز جاعاسىنا كەلدىك، ارتىنا ايىلدىڭ بەرەدى سىپەتتى تولقىن تاستاعان كەمەلەر تەڭىز بەتىن قاق ءتىلىپ الدە قايدا ساپار شەگەدى، الدە قايدا شالعايدان قاراۋىتقان سۋ كولىگى جاعالاۋعا اسىعادى. مولتىلدەگەن سانسىز كۇمىس تولقىندار تىنىمسىز سىبرلاسادى، جۋاس مايدا تولقىندار جاعانى سامارقاۋ كەلىپ ەرىنە سۇيىپ ۇيالشاقتاي كەرى قايتىپ جاتىر، تەڭىز جاعالاۋىنىڭ سۋى جىپ-جىلى ەكەن، بالاعىمىزدى ءتۇرىنىپ دىزەگە دەيىن كەشىپ سۋرەتكە ءتۇسىپ ەستەلىك قالدىردىق. بىيدايحى مەملەكەت باسشىلارىنىڭ دەمالىس ورىنى ەكەن، كەزىندە توراعا ماۋزىدوڭ قاتارلى پارتىيا مەمملەكەت باسشىلارى وسىندا كەلىپ دەمالادى ەكەن، بىيدايحىدا زاۋلىم بىيىك عىيماراتتار نەگىزىنەن جوق ەكەن، ءبىز كەشتە ورىس بازارىنىڭ ماڭىنداعىءۇش قاباتتى قوناقجايعا جايعاستىق، كەشتە تەڭىزدىڭ تۇنگى كورىنىسىن تاماشالاۋعا تەڭىز جاعاسىنا قايتا باردىق، تەڭىز جاعالاۋىنداعى قۇرلىستار الۋان شىراقپەن بەزەندىرىلىپ بال بۇل جانىپ رومانتىيكالى سەزىم باعىشتايدى، تەڭىز ءۇستى تۇڭعىيىق جەردىڭ شەگى ءدال وسى ارادان باستالاتىن سىياقتانىپ سەزىلەدى، جاعالاۋداعى الۋان شىراقتىڭ قۇبىلتۋىمەن ساعىم ويناعان عاجايىپ كورىنىس، يا، ءومىردىڭ ءوزىدە وسىلاي، بىرەۋ ارايلى نۇر قۇشسا، بىرەۋ قارا تۇنەكتە كۇڭىرەنىپ كۇن كەشەدى، بىرەۋ اشىق جارقىن اق كوڭىل ال بىرەۋلەر قاتىگەز قارا نىيەت. تەڭىزبەن قالانىڭ شەكتەسكەن مىنا تۇسى ادامعا وسىلاي وي سالادى. ءوزىمىزدىڭ جىگىتتەر تەڭىزگە گۇپ بەرىپ ءتۇسىپ بالقشا مالتاپ ءماز بولىسىپ ءجۇر، ءساۋىردىڭ نايزاعايىنشا جارق جۇرق ەتكەن پوتو اپاراتتىڭ جارقىلىمەن قاراۋىتقان قالىڭ باس شالىنادى تەڭىز بەتىنەن، كەيبرەۋلەرى تىم الىستا بۇلدىراپ قانا ەلەستەيدى. تەڭىز تولقىنى كۇندىزگىدەن كۇشتىرەك ەكەن، تۇڭعىيىق تەڭىزدەن تۇيدەكتەلگەن تولقىندار جاعالاۋدىڭ جارىعىمەن شاعىلىسىپ جەتىپ كەلگەندە ءبىراق بىلەسىڭ، ايبارلى بولعانىمەن ساعان كەلتىرەر زىيانى جوق، جاعالاۋعا شاپشي بارىپ شالقاسىنان ءتۇسىپ ەركە قىلىق بايقاتىپ ءوزىنىڭ ءىزىن ءوزى مايقانداپ ارتىنا شەگىنەدى، اۋا دىمقىل ونىڭ ۇستىنە سالقىن لەپ بار، دەنەڭ سەركەك تارتىپ، كوڭىلىڭ كوك تەڭىزبەن قاتار تولقىيدى، تەڭىز تولقىنىندا ءبىر عاجايىپ مۇڭلى سارىن بار سىياقتانا بەرەدى. ءتىلسىز تەڭىز كۇبىرلەپ بىردەڭە ايتاتىن سىياقتى. قانشا عاسىر تولقىدى ەكەن دەشى وسىناۋ شالقار تەڭىز؟ قانشا عاسىر كۇرسىنە كۇبىرلەدى ەكەن دەشى كىم بىلەدى؟ انەۋكۇنى شىعىس ازيا ەلدەرىنىڭ ادەبي تالقى جىينالىسىندا جۇڭگو جازۋشىلار قوعامىنىڭ توراعاسى ايگىلى جالامگەر تيەنىڭ، ءوزىن ەرەك تەبىرەندىرگەن  ءبىر وپەرا تياتىرى جايلى ايتقاندارى ورالدى ەسىمە، -جاس كاپىيتان ۇلى تەڭىزدەن ءوزىنىڭ عاشىق بولعان قىزىنا بارۋ ءۇشىن كەمەمەن جولعا شىعادى، باقىتقا قارسى اداسىپ شالقار تەڭىزدە جەتى جىل تەربەلە ءجۇرىپ، اقىرى عاشىعىنا جەتەدى، امال نە عاشىعى تىلەگىن قابىلدامايدى، الگى جىگىت ماقاببات دەرتىنەن كوز جۇمادى، قويىلىم اياقتاعاندا زالدا جىلاماعان پەندە قالمايدى، بۇل شىعارمانىڭ نانىمدىلىعى سونشا نەگە كۇشتى دەسەڭىز اپتوردىڭ وزىدە شالقار تەڭىزدە اداسىپ كەتىپ تەڭىز ازابىن ءبىر كىسىدەي تارتقان، تەڭىز ومىرىنە قانىق جان ەكەن. ول تەڭىزگە قانىق بولماسا تەڭىزدىڭ سۇركەيلى دە ازاپتى شاقتارىن وزىندەي ەتىپ كەستەلەپ، ەلدى تەڭىزدەي تەبىرەنتە المايتىنىن اڭگىمەلەگەن ەدى، تەڭىزبەن ءبىرگە تەربەلتىپ، تەڭىزبەن بىرگە تەبىرەندىرگەن قاسيەتىڭنەن اينالايىن قارا ولەڭ! سەن بولماساڭ مەن قازىر التىنعول وزەنىنىڭ قاباعىندا شىلداي قويدىڭ ارتىندا شىبىنىم شىرىلداپ جۇرگەن بولار ەدىم-اۋ شاڭ قاۋىپ. مەن قازىر تەڭىزدىڭ قۇپىيا كۇبىرىنە قۇلاق تۇرىپ بوحاي تەڭىزىنىڭ جاعاسىندا وتىرمىن تەڭىزبەنەن سىرلاسىپ، كوزىممەن كورمەسەم تەڭىزدىڭ وسىناۋ بەينەسىن ويشا ايتىپ بەرە الارما ەدىم؟. كەلەسى كۇنى تاڭەرتەڭ الدىمەنەن شانحايگۋانگا باردىق بۇل جەر ۇلى قورعاننىڭ تەڭىزگە كەلىپ تىرەلەتىن جەرى ەكەن. جيايۇگۋاننان وسى جەرگە دەيىنگى ۇلى قورعاننىڭ ساقتالۋى ەرەكشە جاقسى دەپ ايتىلادى ەكەن، ۇزىندىعى 1270 شاقىرىمنان استام، بۇل ارادان ۇلى قورعانعا شىققاندا باداليىڭداعىداي ايباتتى ەمەس، دەسەدە تەڭىزگە سۇعىنىپ توقتاعان جەرىنىڭ كورىنىسى كەرەمەت، ۇشقىر قايىقتار ساياقاتشىلاردى الىپ تەڭىز بەتىندە قۇستاي ۇشادى، اسپانعا اتقان سۋ مونشاقتارى كۇن نۇرىمەنءىنجۋ مارجانداي مىڭ قۇبىلادى. تۇستەن كەيىن حىبىي ولكەسىندەگى ساپارىمىز اقىرلاسىپ لياۋنيىڭ ولكەسىنە قاراي اتتاندىق، الدىمەن ات تۇمسىعىن قۇلۋداۋ ارالىنا تىرەدىك، 60 ادامدىق كەمەمەن تەڭىز ورتاسىندا كىيىتتىڭ جوتاسىنداي بولىپ بوي سوزعان بيجاسان تاۋىنا باردىق، تاۋ ۇستىنەن تەڭىزدى تاماشالاپ سۋرەتكە ءتۇسىپ بولعاسىن مەن قايتا كەلىپ، جاعالاۋداعى ۇشقىر قايىقتىڭ ءبىرىمەن تەڭىز بەتىن ءبىر ايلانىپ قارسى جاعاعا كەلىپ الدىم. اقبوكەنگە تەلەپون بەرىپ كەلىپ العانىمدى ايتتىمدا تەىڭزگە ءتۇسىپ شومىلىپ ساپارلاستارىمدى توستىم. ءبىز كەشتە ءشىن شىڭ قالاسىنداعى مۇسىلمان اسقاناسىنا كەلدىك. بۇل اسحانانىڭ ءبىزدى باۋراعانى ، كىرىپ بارعاندا، قازاقتارعا ارنالعان بولمە، ۇيعىرلارعا ارنالعان بولمە، قىرعىزدارعا ارنالعان بولمە دەپ ءار ۇلتقا ايىرىم ايىرىم ارناعان ايىرىمحانالارى بولدى، قازاقتارعا ارنالعان بولمەگە كىرىپ بارعاندا، قازاقسىتاننىڭ، ىلە قازاق اۆتونومىيالى وبىلىسى، اقساي، موري، باركول، ساي قازاق اۆتونومىيالى اۋداندارىنىڭ قىسقاشا تانىستىرۋىمەن قازاق ۇلتىنىڭ ۇلتتىق ىسپورت جارىستارىمەن سالت ساناسىنان تۇسىرىلگەن سۋرەتتەر ءىلىنىپتى.  پاكىستاندىق ءبىر توپ قوناق تاماقتانىپ جاتىر ەكەن، وسىناۋ ساۋدا باسەكەسىندەگى ەلدى باۋراۋدىڭ ءبىر تاماشا ءتاسىلىن ويلاپ تاپقان قوناق يەلەرىنە ءتانتى بولاسىڭ، بۇل اسحانانىڭ ورىن تەپكەن جەرى تەڭىز پورتىنا جاقىن ورتا ازيامەن باسقادا ەلدەردەن كەلەتىن قوناقتار كوپ، ونانسوڭ دامىعان ولكە قالالاردىڭ شينجاڭعا باعىتتامالى كومەك بەرۋى جولعا قويىلعاننان كەيىن، وسىندا كەلىپ ءبىلىم الاتىن شينجاڭدىق از ۇلت وقۋشىلارىمەن كاسىپكەرلەر كوبەيگەن ورايدى جاقسى پايدالانا بىلگەن، ايتار بولسام لياۋنىڭ ولكەسى ساۋان اۋدانىنا باعىتتامالى كومەك بەرەتىن ورىن بولعاننان بەرى، اۋدانىمىزداعى جوعارى مەكتەپ بىتىرگەندەردەن قىزمەتكە ورنالاسپاعان كوپتەگەن وقۋشى وسىندا كەلىپ قايتالاي وقىپ قىزمەتكە ورنالاستى، بايپاق زاۆوتى قارتارلى كاسىپ ورىندارعا كوپتەگەن از ۇلت ۇل قىزدارى كەلىپ قىزمەت ىستەدى. الىستا جۇرگەن اۋىلدىڭ قارا دومالاقتارىنىڭ مىناۋ ورتاعا كەلىپ، قازاقتارعا ارنالعان ايىرىم بولمەلەرگە باس سۇقسا ،ءوز اۋىلىندا جۇرگەندەي اسەر بەرەتىنى ءسوزسىز، ونى قويىپ وزىمنىڭدە اۋىلدان الىس جۇرگەندە وزىمىزگە ارنالعان بولمەدە وتىرعاندا اۋىلدا وتىرعانداي سەزىمدە بولعانىم شىندىق. كەشتە ءشىنشىڭ قالاسىنىڭ  تەڭىز جاعاسىنداعى قوناق سارايىنا جايعاسىپ تاماقتان كەيىن تەڭىز قاعاسىنا باردىق، الىستان وناقى مۇزيكا اۋەنى ەستىلەدى، تەڭىز جاعاسىندا سەيىلدەگەن عاشىقتار ارت- ارتىنان وت شار ۇشىرادى، عاشىقتاردىڭ كىرشىكسىز سەزىمىن كوتەرىپ قاسىمىزدان الاۋلاي ۇشقان وت شارلار شالقار تەڭىز بەتىندە بارعان سايىن الىستاپ، بارا-بارا اسپانداعى سانسىز جۇلدىزدارعا ءسىڭىپ كەتكەندەي اسەر بەرەدى، ءبىز تاڭەرتەڭ وسى ارادان كەلىپ تەڭىزدەن شىققان كۇندى تاماشالايتىن بولىپ كەلىسىپ ورنىمىزعا كەلىپ جامباس تىيگىزدىك، ويانا كەلسەم تەرەزەگە الدە قالاي ءبىر قىزىل الاۋ ويناپ تۇر ەكەن، بارىپ تەرەزە پەردەسىن اشقاندا ءبىلدىم ءبىزدىڭ جاتقان بولمە شىعىسقا قاراعان ەكەن، تاڭ شەتى ەندى سىزىپ كەلەدى ەكەن، تەڭىز جاعالاۋىنا بارىپ جۇرگەنشە وسىناۋ جەتىنشى قاباتتان تۇرىپ تاماشالاعان جاقسىراق سەزىلدى، تەڭىز ءبىر جحاتقان عىيماراتتىڭ ىرگەسىنەن باستالادى ەكەن، نەتكەن عاجاپ كورىنىس! قولپونىمدى الىپ بىرنەشە كورىنىس الىپ وزىمىزدىڭ توپقا جولداسام قاديلادا دەرەۋ بىرنەشە كورىنىس جولدادى، كوكجيەك بۇلقان تالقان ورتەنىپ جاتقانداي جالقىن اتا بارىپ كۇن تەڭىزدەن سۋسىي بەردى ەندى تەڭىز بەتى قىزىل شۇعىلاعا شومىلدى. ازدان كەيىن كۇننىڭ  كۇمىس شۇعىلاسى تەڭىز بەتىندە شاعىلىسىپ تىلمەن ايتىپ جەتكىزە الاماس عاجايىپ كورىنىستەر ەستاندى قالگە ءتۇسىردى. بۇل جەردە تاياۋ ماڭدا مۇسىلمان اسحاناسى بولماعاندىقتان، كەشە بەرگەن پولكامەن سۇتپەن ورازامىزدى اپتوبۇزدا اشتىق، بۇل كۇنى تاشانداعى توڭكەىستىك ەسكەرتكىش مۇرا جايىندا بولىپ، ازاتتىق سوعىسىنداعى اعا بۋىنداردىڭ ۇشاعىن تانكەسىن ءتۇرلى زەڭبىرەكتەرىن قولمەن ۇستاپ كورىپ، قاسىندا تۇرىپ سۋرەتكە ءتۇسىپ ەستەلىك قالدىردىق. اقىرعى بەكەتىمىز گۇشىڭ قالاسى بولدى مۇندا بايىرعى كونە مۇراجايلار بار ەكەن، نۇرقاش باتىردىڭ 600مىڭ قولىن 200مىڭ قولمەن جەڭگەن يۇانشۇڭقۇاننىڭ ەسكەرتكىس كورگىزبە سارايلارىن ارالادىق. بۇل جەردەگى قۇرلىستار بايىرعى قالپىن وزگرتپەي ساقتالعان شوعىرلى قۇرلىستاردىڭ ءبىرى ەكەن. ءۇش كۇنگە جالعاسقا ارالاپ تەكسەرۋ  ساپارىمىز اقىرلاسىپ بەيجىڭدى بەتكە الدىق. شىلىيفۋداعى لۋشۇن ادەبيەت يىيسيتوتى ءوز ۇيىمىزدەي ىستىق سەزىلىپ جەتكەنشە اسىقتىردى. اي بويى الىپتاردىڭ اۋۋزىنان ءتالىم بەرىپ، كورمەگەن ەل مەن دامىعان جەردى ارالاتقان مەكتەپكەدە قوش ايتار ءساتكەدە تايادىق، قايتۋعا تاياعاسىن ورتالىق حالىق راديوىستانسياسىنان شالقار قازەز ۇلىمەن سەرىك تۇرسىنالى ۇلى كەلىپ ۇيرەنۋبارىسىنداعى اسەرلەرىمىزدى سويلەتىپ تاعىدا سۇقپات الىپ، ولەڭ وقىتىپ الىپ كەتتى، ورتالىق ۇلتتار باسپاسىنداعى باۋىرجان قۇمار ۇلى، ەرتەڭ كەتەمىز دەگەن كۇنى تۇستەن كەيىن وسى باسپادان كىتابىمىز شىققان قۋانىش دالەي ۇلى، نۇربولات ابدىقادىر ۇلى، قاسەن اۋباكىر ۇلى تورتەۋىمىزدى شاقىرىپ سۇقپات جاسادى، باسپانىڭ باستىعى باقىتبەك توقتاسىن ۇلى قالعان ازاماتتاردىڭ كەلە الاتىندارىن تۇگەل شاقىرىپ الىپ كەشتە استانادان اتتاندىرىپ سالۋ قوناعاسىسىن بەردى. كەشتەتىپ جاتاققا كەلسەك ورتالىق تەلەۆيزيا تورابىنداعى ەركەبۇلان ءمۇتان ۇلىمەن ىبىراي دۇيسەن ۇلى ەكەۋى مەكتەپتە ءبىزدى توسىپ وتىر ەكەن، ولارعا ۇيرەنۋ بارىسىنداعى تۇيگەندەرىمىزدەن قىسقادا نۇسقا سۇقپات بەردىك. احپارات باسپاسوز ورىندارىنىڭ بارلىعى ارت ارتىنان ءبىز تۋرالى حابارلار تاراتۋعا دايىندالىپ جاتتى. اي ات باسىن بۇرعانشا دەگەندەي ءبىر ايلىق ۇيرەنۋىمىزدە اقىرلاستى، كەلەسى كۇنى الىپ استاناعا وسىناۋ ءنان قالانىڭ قۇشاعىنداعى ءبىر اي بويى ءبىلىم بەرگەن قاسيەتتى لۋشۇن ادەبيەت يىنىيسيتوتىنا، جانە قارت قالانىڭ قۇشاعىنداعى قازاقتارعا قوش قوشىمىزدى ايتىپ، كوك جۇزىنە كوتەرىلە بەردىك.
ساۋان اۋدانى بورتىنكە اۋلدىق مادەنيەت وتاۋى توقتاۋباي ماكەباي  ۇلى
沙湾县博尔通古乡文化站 托合陶拜。玛克拜
TEL13565549078
QQ1534110982
ءسىز تىركەلگەننەن كەيىن جاۋاپ جازا الاسىز تىركەلۋ | تىزىمدەلىڭىز


Archiver|قولفون نۇسقاسى|新疆作家哈文网
Powered by Discuz! X2.5(NurQut Team)© 2001-2011 Comsenz Inc. For www.xjzjxh.com
جوعارى جاق